Kartonpiyer Yaptırırken Nelere Dikkat Edilmelidir?

Yayın tarihi: 11 Kasım 20265 dk okumaYazar: Hizmy ekibi

rehber
kartonpiyer
stropiyer
perdelik citasi
tavan dekorasyonu
alcipan

Kartonpiyer ve stropiyer, tavan ile duvarın birleşimini düzgün gösteren ince işlerdir. Malzeme hafif olsa da sonuç, kesim ve derz kalitesine bağlıdır; gönyesi bozuk bir köşe boyadan sonra ilk bakışta fark edilir. Bu yüzden usta seçerken sorulacak soru "hangi model" değil, "hangi malzeme, hangi yapıştırıcı ve köşeyi nasıl keseceksiniz" olmalıdır. Doğru sıra; yüzey kontrolü, kesim, yapıştırma, derz ve boyadır ve bu sıranın atlanması sonradan yapılan düzeltmeyle telafi edilemez. Doğru ekip, işe başlamadan hangi gün hangi odayı bitireceğini de söyler.

Malzeme seçimi

Alçı kartonpiyer ağırdır, darbeye karşı kırılgandır ama boyayı iyi tutar ve ek yerleri doldurulup görünmez hâle getirilebilir. Polistiren (EPS) hafiftir, kolay kesilir ve tek kişi tarafından taşınabilir; ancak solvent içeren boya yüzeyi eritir, su bazlı boya gerekir. Poliüretan, polistirene göre darbeye daha dayanıklıdır ve dış cephede de kullanılabilir. Nemli duvarlarda ve ısı değişimi yüksek alanlarda malzemenin esneme payı önemlidir. Seçim yapılırken ürünün yangın sınıfı ve duman davranışı da sorulmalı, özellikle apartman koridorlarında bu bilgi istenmelidir.

Yüzey ve tavan kontrolü

Kartonpiyer, düzgün olmayan yüzeye yapıştırıldığında derzlerde boşluk kalır. İşe başlamadan tavanın düzlüğü lazer ya da uzun mastarla kontrol edilir; duvar ile tavan arasındaki açı 90 derece olmayabilir. Boya ve sıva kabarmışsa kazınmalı, toz alınmalı ve yüzey astarlanmalıdır. Alçıpan tavanda profillerin yerini bilmek gerekir; kartonpiyerin vidaları taşıyıcıya denk gelmezse yük yalnız yapıştırıcıya biner. Priz, spot ve perde kornişi gibi elemanların yerleri ölçülüp kesim öncesinde işaretlenmelidir.

Kesim ve köşe gönyesi

Köşe kesimi 45 derece gönye testereyle yapılır, ancak duvar açısı 90 derece değilse 45 derece kesilen iki parça birleşmez. Bu yüzden usta açıyı ölçüp kesim açısını ona göre ayarlamalıdır. İç ve dış köşelerde kesim yönü farklıdır; aynı yönde kesilen parçalar ters birleşir. Uzun duvarlarda ek yeri gerekiyorsa düz ek yerine eğik kesim yapmak, boya sonrası izi azaltır. Kesim sırasında malzemenin kırılmaması için testere dişi ve baskı ayarı önemlidir; kırılan köşe dolguyla kapatılsa da zamanla çatlar.

Yapıştırma ve sabitleme

Alçı kartonpiyer alçı harcıyla yapıştırılır; harcın kıvamı ve açık kalma süresi işin hızını belirler. Harç, kartonpiyerin arkasına nokta ve şerit hâlinde sürülür, tam yüzeye sürülen harç kururken çatlak yapar. Polistiren ve poliüretan için yapıştırıcı mastik kullanılır; mastik kuruyana kadar parça bantla ya da geçici çiviyle tutulur. Tavan boşluğu büyükse vidalama eklenir; vida başı derz dolgusuyla kapatılır. Yapıştırma sonrası parçanın kaymaması için destek koymak, özellikle perdelik çıtası gibi ağır profillerde gereklidir.

Derz dolgusu, zımpara ve boya

Ek yerleri derz dolgusuyla doldurulur, kuruduktan sonra ince zımparayla düzeltilir. Zımpara tozu alınmadan boya yapılırsa yüzeyde tane kalır. Astar, hem boyanın tutunmasını hem de renk farkını azaltır. Alçı yüzeyde su bazlı boya, polistirende solvent içermeyen boya kullanılmalıdır. Boya iki ince katta uygulanır; tek kalın kat akma ve iz bırakır. Köşe birleşimlerinde boya kalınlığı arttıkça çatlak görünür hâle gelir, bu yüzden derz dolgusunun iyi kuruması beklenmelidir.

Perdelik çıtası ve korniş

Perdelik çıtası, perdelerin tavana kadar uzanmasını sağlayan ve kartonpiyerin önüne gelen profildir. Korniş taşıyıcısının ağırlığı taşıması için tavana ya da duvara sabitlenmesi gerekir; yalnız kartonpiyere bağlanan korniş zamanla eğilir. Petek üstüne gelen profilde ısıya dayanıklı malzeme seçilmelidir. Perde rayının kanal içinde serbest hareket etmesi, takılma olmaması teslimde kontrol edilmelidir.

Elektrik ve tesisat

Kartonpiyer ve asma tavan, kablo ve boru güzergâhını gizleyen bir yüzeydir. Kesim yapılmadan önce duvardaki priz, anahtar ve spot yerleri netleşmelidir. Gizli kalan bir bağlantı noktası sonradan açılmak istendiğinde kartonpiyer kırılır. Spot kullanılacaksa trafo ve kablo ısısının malzemeye etkisi sorulmalı, havalandırma boşluğu bırakılmalıdır.

Teslim kontrolü

Teslimde köşe birleşimleri, derz çatlakları ve boya akmaları kontrol edilir. Kartonpiyerin duvara tam oturup oturmadığı elle yoklanır; boşluk varsa ses verir. Perdelik çıtası ve korniş sağlamlığı denenmeli, rayların akışı görülmelidir. Kesim artıkları ve toz temizlenmiş olmalıdır. Boya kuruduktan sonra yapılan kontrol, ışığı yandan vererek derz izlerini görmeyi kolaylaştırır.

Model ve ölçü seçimi

Kartonpiyerin yüksekliği tavan yüksekliğine göre seçilir; alçak tavanda geniş profil basıcı görünür, yüksek tavanda ince profil kaybolur. Oda genişliği de ölçüyü etkiler: dar koridorda geniş model hareket alanını daraltır. Model seçilirken duvar kağıdı ya da boya ile uyumu kadar, temizliğinin kolay olup olmadığı da düşünülmelidir. Derin oymalı profiller toz tutar, düz hatlı modeller daha kolay silinir. Seçilen modelin üretimde kesilecek parça sayısını artırıp artırmadığı teklife yansıyacağı için baştan konuşulmalıdır.

Toz ve çalışma düzeni

Kesim ve zımpara, evin içinde ince alçı tozu bırakır. Ekip çalışma alanını naylonla ayırmalı, kapı altlarını kapatmalı ve kesimi mümkünse balkonda ya da açık alanda yapmalıdır. Toz emici testere ya da süpürgeyle eş zamanlı toz alma, mobilya ve tekstile bulaşmayı azaltır. İş sonunda zemin ve yüzeylerin ıslak bezle silinmesi, ince tozun havada asılı kalmasını önler. Bu düzen konuşulmadığında temizlik sonradan ayrı bir iş olarak çıkar.

Ustaya sorulacak sorular

Hangi malzemeyi kullanacaksınız, kalınlığı ne olacak?
Duvar açısını ölçüp kesimi ona göre mi ayarlıyorsunuz?
Alçı kartonpiyerde hangi harcı, ne kıvamda kullanıyorsunuz?
Ek yerlerini düz mü, eğik mi kesiyorsunuz?
Perdelik çıtasını tavana nasıl sabitliyorsunuz?
Derz dolgusundan sonra kaç kat astar ve boya yapacaksınız?

Teklif ve mutabakat

Kartonpiyer teklifi metretül üzerinden verilir; köşe, ek yeri ve perdelik çıtası ayrı kalem olarak yazılmalıdır. Söküm, eski boyanın kazınması ve iskele kurulumu kapsamda mı, baştan sorulmalıdır. Kullanılacak malzemenin markası değil, türü ve kalınlığı teklifte yer almalıdır. İş bitiminde toz temizliğinin dahil olup olmadığı da yazılmalıdır. Kullanılacak malzemenin metre fiyatı değil, toplam metretül ve ek yeri sayısı yazılırsa karşılaştırma yapılabilir. Hizmy üzerinden alınan tekliflerde kapsam mesajlaşma ve mutabakat kaydıyla izlenebilir.

Bölgenizdeki kartonpiyer hizmetlerini kartonpiyer ve kartonpiyer fiyatları sayfalarından inceleyebilir, kartonpiyer ilanı ver formundan teklif toplayabilirsiniz.